Contact en contract

Begeleidingskunde

Professionele interactie tussen mensen is vaak aanleiding om wederzijdse afspraken vast te leggen in een contract. Welke diensten leveren we wanneer aan elkaar, tegen welke prijs en op welke wijze vindt betaling plaats? Zulke contracten geven helderheid en duidelijkheid.

Dit artikel gaat over psychologische contracten, gedefinieerd als de 'overtuigingen van een individu aangaande de voorwaarden en condities van een wederkerige uitwisselingsovereenkomst tussen die individu en een andere partij'. Het gaat hierbij dus duidelijk over de percepties van een individu aangaande wederzijdse verplichtingen. Hierbij is een daadwerkelijke overeenstemming over contractvoorwaarden geen voorwaarde voor het bestaan van een psychologisch contract. Met andere woorden, zodra er sprake is van interactie tussen mensen, is er tevens sprake van een psychologisch contract. Het beschreven onderzoek betreft het psychologische contract in een mentoringrelatie.

Welke verplichtingen ervaren mentor en 'mentee' in deze relatie? Wat vinden ze dat ze de ander verschuldigd zijn? En wat vinden ze dat de ander hen verschuldigd is? Boeiende vragen voor elke begeleidingsrelatie. Wat ben ik, als coach of supervisor, mijn cliënt verschuldigd? Steun? Een schouder om op uit te huilen? Vriendschap? En zijn er op dat punt verschillen tussen coach en supervisor?

De auteurs van het artikel benadrukken dat het belangrijk is om naar het psychologische contract te kijken en aandacht te besteden aan wat men vindt dat men elkaar verschuldigd is. Wanneer de begeleider en degene die begeleid wordt daar namelijk verschillende ideeën over hebben, kan het gemakkelijk gebeuren dat verwachtingen niet uitkomen, wat weer kan leiden tot schade aan de relatie of zelfs tot een relatiebreuk. Dus, begeleiders, ook al heb je de zakelijke kant van de interactie netjes vastgelegd in een contract, gebruik dit artikel om je te verdiepen in het psychologische contract dat je aangaat met de cliënt.

​​​​​​​Haggard, D.L. & Turban, D.B. (2012). The mentoring relationship as a context for psychological contract development. Journal of Applied Social Psychology, 42, 1904-1931.